برتولت برشت (۱)
برگردان از: نیما
پرسشهای یک کارگر ِ در حال ِ خواندن (۲)
(برگزیده شده از کتاب: برتولت برشت، سد شعر)
شهر ِ هفت دروازهی تبن را چه کسی بر پا ساخت؟
در کتابها از پادشاهان نام برده شده است
آیا این پادشاهان بودند که تختهسنگها را کِشانکِشان آوردند؟
و بابل ِ بارها ویران شده را چه کسی از نو بنا نهاد؟
در کدامین سکونتگاه ِ لیمای همچو طلا درخشنده
کارگران ِ ساختمانی زندگی میکردند؟
در آن شامگاهی که دیوار ِ چین سرانجام بهپایان رسید
بنّاها بهکجا رفتند؟
طاقهای نصرت را که رُم ِ بزرگ سرشار از آنهاست
چه کسی احداث کرد؟
سِزارها از پیروزی بر چه کسی به خود بالیدند؟
آیا بیزانس ِ پرآوازه برای ساکنانش تنها کاخ داشت؟
حتی در آتلانتیس ِ افسانهای ، آن شب که دریا در خود فرو بُردش
آنها که در حال ِ غرق شدن بودند
بر سر بردگان ِ خویش نعره میکشیدند.
اسکندر جوان هند را فتح کرد
به تنهایی؟
سِزار گالیها(۳) را شکست داد
آیا او آشپزی همراه ِ خود نداشت؟
فیلیپ ِ اسپانیایی گریست ، زیرا که ناوگانش
در آب فرو رفته بود. کس ِ دیگری غیر از او نگریست؟
فردریک ِ دوم فاتح ِ جنگهای هفت ساله بود
آیا او به تنهایی پیروز شد؟
در هر برگ یک پیروزی
چه کسی شام ِ جشنها را آماده کرد؟
هر ده سال یک مرد بزرگ
چه کسی هزینهها را پرداخت کرد؟
چه بسیار گزارشها
چه بسیار پرسشها.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
(۱)
Bertolt Brecht 1898 - 1956
شاعر، نمایشنامهنویس و نظریهپرداز ِ آلمانی
(۲)
Fragen eines lesenden Arbeiters
Bertolt Brecht, Hundert Gedichte, Ausgewählt von Siegfried Unseld, surkamp taschenbuch
(۳)
Gallier
اقوامی در اروپا که حدوداً پنجاه سال پیش از میلاد مسیح در نبردهایی(۵۸ تا ۵۱ پ.م.م) از سِزار شکست خوردند؛ محل سکونت این اقوام را در گذشته در سرزمینهای شمال غربی ِ آلپ (تقریباً فرانسهی کنونی) دانستهاند.